Ana Sayfa İpuçları Ekran başında uzun saatler geçirenler için: f.lux

Ekran başında uzun saatler geçirenler için: f.lux

23

Geceleri ekranlardan çıkan ışığın mavi tonlarda olduğunu hiç farkettiniz mi? TV, bilgisayar, cep telefonları ya da tabletlerin ekranlarından yüzümüze gelen ışıkta genellikle hafif bir mavilik vardır. Bu mavilik gün ışığında ekranın çok daha iyi görünmesini sağlıyorken, geceleri gözlerimizi yoran bir hale geliyor. Hele bir de geceleri uzun saatler ekran başında kalıyorsak, vah o gözlerimizin haline… Ancak f.lux adlı küçük bir uygulama bu konuda bize basit bir çözüm sunuyor.

Sihirli elma flux banner

f.lux ne işe yarıyor?

f.lux, günün saatine bağlı olarak ekranımızın “renk sıcaklığını” ayarlıyor. Böylece gözlerimizin daha az yorulmasını sağlıyor.

Nasıl yani?

f.lux’ın web sitesindeki tanımı ve örneği tam olarak paylaşmak gerekirse şöyle diyebiliriz:

Geceleri cep telefonu ile mesaj yazan kişilerin yüzlerindeki hafif ürkütücü mavimsi parlaklığı fark ettiniz mi?

Ya da sabah kalktığınızda aklınıza gelen parlak fikri yazmak için bilgisayarı ya da iPhone’unuzu açtığınızda ekranın parlaklığıdan dolayı rahatsız olduğunuz mu?

Gün içerisinde bilgisayarınızın ekranı iyi görünür. Çünkü ekranlar “güneş gibi” görülebilmesi için tasarlanmıştır. Ancak geceleri ise “güneş gibi” görünen bir şeye bakmamalısınız.

Biraz kafa karıştırıcı olsa da hepimizin yaşadığı ya da dikkatini çeken bir konu bu aslında. Ekranların parlaklığı ile alakalı olmayan, “renk sıcaklığı” ile ilgili bir konuda f.lux bir şeyler yapıyor.

Özetle, ekranımızın renklerini, odamızın içerisindeki renklerle uyumlu hale getiriyor. 🙂

f.lux aktiften (hafif turuncumsu bir ekran):

Sihirli elma flux 10

f.lux aktif değilken (hafif mavimsi bir ekran):

Sihirli elma flux 11

Başta biraz tuhaf gelse de, inanın gözler alışınca ekranın normal hali geceleri rahatsız eder hale geliyor… 🙂

“Renk Sıcaklığı” nedir?

Renk Sıcaklığı ile ilgili detaylara pek girmeyeceğim. Ancak özetle kendi anladığım kadarıyla şu bilgiyi paylaşmak yeterli olur sanırım:

Her ışık kaynağı, Kelvin cinsinden bir değeri olan renk sıcaklığına sahiptir. Örneğin:

  • yanan bir kibrit 1.700 Kelvin
  • mum 1.850 K
  • standart bir ampul 2.700 K civarında
  • ay ışığı 4.100 K
  • gün ışığı ise 5.500-6.000 K arasındadır.
  • Bilgisayar ekranları ise 6.500 K civarında bir renk sıcaklığı sunar.

Uzman olmadığım için bu konudaki bilgileri Wikipedia’daki “color temperature” yazısından aldım. Ancak eminim bu konularda uzman olan arkadaşlar daha iyi açıklayabilirler.

220px Incand 3500 5500 color temp comparison

Peki f.lux ne yapıyor?

f.lux, bu değerleri dikkate alarak, gün içerisinde ekranımızın renk sıcaklığını otomatik olarak ayarlıyor. Yani gündüz saatlerinde daha parlak ve mavimsi bir ekrana sahipken, güneşin batması ve havanın kararmasıyla birlikte (evimizdeki ışıklandırmaya da uygun olarak) bize daha düşük Kelvin değerine, dolayısıyla turuncu tonlara sahip bir ekran sunuyor.

Bu da gözlerimizin daha az yorulmasını ve daha sağlıklı bir ekrana bakmamızı sağlıyor.

f.lux nasıl çalışıyor?

f.lux’ı indirmek için kendi web sitesindeki “Download f.lux” butonuna tıklıyor ve uygulamayı indiriyoruz.

Sihirli elma flux 6

Uygulamayı sürükleyip “Uygulamalar” klasörümüz içerisine bırakıyoruz ve çift tıklayarak çalıştırıyoruz.

Uygulama ilk çalıştığında konumumuzu kullanmak istiyor. Ve biz onay verdikten sonra konumumuzu tespit ederek güneşin batış saatine göre hemen bir ayarlama yapıyor.

Sihirli elma flux 1

Ekranımız bu aşamada turunculaşmaya başlıyor. 🙂 İlk başta şaşıracağınızı ve belki de tuhaf karşılayacağınızı tahmin ediyorum. Çünkü uygulamayı ilk kullandığımda ben hiç beğenmemiştim. 🙂

Sihirli elma flux 4

Ancak bir süre bu şekilde kullandıktan sonra uygulamayı kapattığımızda gözlerimiz ekranın yeniden mavileşen rengine uyum sağlamakta zorlanıyor ve rahatsız oluyor.

Uygulamanın ayarları ya da tercihleri var mı?

Ufak da olsa uygulamanın bir tercih penceresi mevcut. Menü çubuğuna yerleşen uygulama ikonuna tıkladıktan sonra “Pereferences”ı seçerek bu pencereye erişebiliyoruz. Burada uygulamanın geceleri ve gündüzleri ekranımızı hangi renk sıcaklığında tutacağını seçebiliyoruz.

Sihirli elma flux 2

Evde kullandığımız ışıklandırmanın renk sıcaklığına göre gece aydınlatmasının nasıl olacağını da yine menüden seçmek mümkün:

  • Candle (Mum)
  • Tungsten (Klasik, bildiğimiz telli ampul)
  • Halogen (Halojen lamba)
  • Fluorescent (floresan)
  • Daylight (Gün ışığı)

Sihirli elma flux 7

Ekranın parlaklığını düşürüyorum. Yine de f.lux’a ihtiyacım var mı?

f.lux’ın yaptığı şey parlaklık ile pek ilgili değil aslında. Bu yüzden yapılan işlem tam olarak aynı olmuyor. En güzeli ise, ücretsiz olan bu uygulamayı yükleyip en azından bir 10-15 dakika deneyip kararı kendiniz vermeniz… 🙂

f.lux gerçekten faydalı mı? Zararı var mı?

f.lux’ın işe yarayıp yaramadığına en iyi kullanan kişi karar verebilir aslında. Bazıları birkaç saatlik kullanımdan sonra geceleri normal ekrana bakmakta bile zorlanırken, bazıları ise gereksiz buluyor. 🙂

f.lux ise mavi ışığın uyku üzerinde negatif etki yarattığına dair akademik makalelerden oluşan bir sayfa ile neden başarılı olduğunu anlatıyor.

Sihirli elma flux 8

Yukarıda da söylediğim gibi, f.lux ilk başta biraz tuhaf gelse de, gözlerimiz alıştıktan sonra ekranın normal hali geceleri bizi rahatsız eder hale geliyor…

Renk konusunda hassas işlerle mi uğraşıyorsunuz? Aman dikkat! 🙂

Ancak elbette dikkatli olmakta fayda var. Eğer renkler konusunda hassas bir işiniz varsa, Photoshop ya da Pixelmator gibi uygulamalarla haşır neşirseniz bu uygulama sizin hata yapmanıza sebep olabilir. 🙂

300px PlanckianLocus

Bu yüzden en azından bu gibi uygulamalar ya da hassas işlerle uğraşacağımız zaman uygulamanın menü çubuğundaki ikonuna tıkladıktan sonra “Disable for an hour” (Bir saatliğine devre dışı bırak) seçeneğini seçmekte fayda var. 🙂

Sihirli elma flux 9

f.lux’ı denemeye karar verdim. Ücretli mi? Nereden indirebilirim?

f.lux tamamen ücretsiz, sadece birkaç MB’lık bir uygulama! 🙂 f.lux’ı kendi web sitesinden kolayca tek tıklama ile indirebiliyor ve saniyeler içerisinde kullanmaya başlayabiliyoruz…

Değerlendirme

Açıkçası birkaç ay önce f.lux’ı kullanmış, ancak daha sonra unutmuştum. Yakın zamanda bir yazıda görüp hatırlayınca yeniden yükledim ve şu anda da kullanıyorum. Ben f.lux’ın yaptığı işten gayet memnunum, ve özellikle ekran başında geceleri çok zaman geçiren kişilerin denemesini öneriyorum. Gözlere ve uyku sorunu çekenlerin işine yarayabilecek bir uygulama f.lux.

Bu yazıyı yazarken aklıma bir yerlerden duymuş olduğum “tamamen karanlıkta televizyon izlemek gözlere zararlı, az da olsa bir ışık açın evde mutlaka” sözü geldi. Ancak f.lux’ın çalışma mantığı ile direkt alakalı mı emin olamadığım için uzman bir yorum yapmam mümkün değil. 

Fakat ne olursa olsun, gözler bizim gözlerimiz, hangi ışıkta nasıl rahat ediyorsak, kendimizi nasıl daha az yorgun hissediyorsak o şekilde çalışmakta fayda var diye düşünüyorum. 🙂

Siz kullanıyor musunuz, ya da deneyebildiniz mi? f.lux hakkındaki yorumlarınızı, ve hatta bu konularda deneyimliyseniz bizimle bilgilerinizi paylaşabilirseniz çok memnun oluruz… 🙂

23 Yorumlar

  1. kullanışlı fakat photoshop ve illustrator kullandığım için renkleri bozacağından dolayı sanırım bana göre değil.

  2. goktug bey teskrler gercekten guzel bir uygualamaya benziyor. denemekte ayda var bence. benm merak ettigim sey macbooknzdaki ekranda f.lux uygulama simgesinin yanindaki diger uygulamarin adi mesal caffeine bnmde en cok kullndigim bigulama surekli acik;)bizimle isimlerini paylasirsanz sevinrm tesekkrler…

    • Kullandığım uygulamaları Sihirli Elma’da paylaşıyorum elimden geldiğince 🙂 Sanırım merak ettiğiniz uygulama şu: http://www.sihirlielma.com/2011/03/25/air-video-avi-mkv-ipad-apple-tv-televizyon/

      • teşekkrler göktuğ bey evet burdan takip ediyoruz oaylaştıgınız uygulamaları emin olun hepsi yüklü mac lerimizde;)sanırm ekrandakiler caffeine,cobook,air video,f.lux uygulamalrı…fakat diğerlerini merak ettik açıkcası ;))isimlerini paylaşırsanz sevinrm;))

  3. Göktug bey cok guzel bi yazi paylasmissiniz yine ..peki bu program pil durumumuzu nasil etkiliyor ?Deneyiminizi paylaşabilir misiniz?

  4. Merhaba Göktug, nasılsınız.
    Yıllardır sitenizin sesiz takipçilerindenim. İstikrarlı bir şekilde ilerlemenize hayranım…
    Bugun benim başıma macbook ile ilgili kötü bir olay geldi.
    Sizden bir konuda yardım istemek zorundayım. 🙂
    Bazı grafik programlarını mac desteklemiyordu bende ek olarak windows kurmak istedim. 
    Cd yi taktım. kurarken, windows hangi disc kurmak istiyorsunuz diye bir menü geldi. 
    Bende seçtim bir tanesini, ama olmadı. Biçimledir dedim. 
    Windows kuruldu. 
    Ama işin kötü yanı mac işletim sistemi 1 yıllık emeğim herşeyim silinmişti.
    Neyse tekrar kurmak için bilgisayarı kapatıp ALT basık tuttum. 
    Ve sadece Windows işletim sistemi çıktı. 
    O kadar derin silinmişki RECOVERY HD yok. 
    Şimdi nasıl bir yol izlemeliyim. Şuan macbook sadece windows la kullanarak, macbooka hakaret ediyorum.
    Lütfen yardımcı olurmusunuz. 

    • Sinem Hanım Merhaba,

      Öncelikle geçmiş olsun 🙁 Kötü bir deneyim olmuş ne yazık ki…

      2 yöntem önerebilirim:

      1. Başka bir Mac’te yaratacağınız Kurtarma Diski ile Mac’inize yeniden Mac işletim sistemi kurabilirsiniz: http://www.sihirlielma.com/2011/08/22/lion-kurtarma-diski-yardimcisi/

      2. Ya da Mac’iniz Internet Recovery destekliyorsa, yine Mac’inizin açılışında CMD-R tuşlarına basılı tutarak Recovery HD olmasa bile kurtarma işlemini başlatabilirsiniz: http://www.sihirlielma.com/2011/08/10/lion-mac-kurtarma-recovery/

      Geçmiş olsun tekrar…

    • Merhaba, reklam gibi olmasını istemem ama harici disklerimden flash belleklerime kadar çeşitli nedenlerle kaybettiklerimi Stellar Phoenix diye bir yazlımla kurtarıyorum. Mac’de silinen formatlanan herşeyi bizzat kaydettiğiniz isimlerle karışıklık yaratmadan kurtarıyor. Kesinlikle ama kesinlikle olmazsa olmaz yazılımlardan… kolay gelsin… 

  5. HERKESE ÖNERİRİM

    Sabahları iş yerinde akşamları evde toplamda 10 saatin üzerinde bilgisayar başında kalıyorum.Son bir kaç hafatadır. Doktorun verdiği dinlendirici gözlükte yetmiyordu ve artık sarı camlı oakley güneş gözlüklerimi kullanıyorudum.Tamda bu programın yaptığını yapıyordu herşeyi biraz daha sarartıyordu.
    Zaten beyaz ışıktan çok yorulan bir yapım vardı. Hakikaten baş ağrılarıma dahi çözüm olacaktır diye düşünüyorum. Bakalım zaman gösterecek tabiki :). bir kaç hafta sonra etkilerini tekrar paylaşacağım unutmazsam.

    Daha bir kaç saatlik kullanıdan sonra dahi programı kapatınca gözlerime mızrak saplanıyor gibi hissediyorum 🙂 Şimdiden tavsiye ederim. Zaten Göktuğ beyin dedediği gibi ücretsiz olunca denemekten birşey kaybetmezsiniz.Şimdiden PC ve MAC i olan her kese önermeye başladım bile.

    Önemli Tavsiye: ilk denemenizi en azından bir saat kadar süreklü olmasını öneririm yalnızca 1 kaç dakika kullanmak size sadece ekranın sarardığı hissini verecektir. oysa yarım saat kadar sonra gözleriniz renklere adapte oluyor. Bunu 1 saat kadar kullandıktan sonra kısa süreliğine programı kapatıp denediğinizde hissedeceğinize eminim. 

    Göktuğ Bey Size’de özellikle teşekkür ederim.

  6. Merhaba, son günlerdeki dayanılmaz başağrısı sonucu şimdi aklıma geldi de yükleyeyim dedim fakat kendi sitesinden indirdiğim dosyaya tıkladığım zaman program açılmıyor. Elle uygulamalar klasörüne atıp tıklıyorum yine açılmıyor. Launchpad de tıklıyorum yine açılmıyor. macbook pro retina, os x 10.8.2 güncel kullanıyorum. 
    Bir türlü çalıştıramadım, yardımcı olabilir misiniz ?

  7. Merhaba Göktuğ bey,

    ben f.lux programını sayfasından indirip yükledim.Gayet de beğendim uygulamayı gözü yormaması çok hoşuma gitti.Fakat bi sorunla karşılaştım program simgesine tıklatınca bu uygulama açıkken tekrar çalıştıramazsın diyor uygulamanın menüsü gözükmüyor. Yani uygulama mac te yok gibi gözüküyor ama ekran turuncu kaldı 🙂 program çalışıyor gözüktüğü için de silemiyorum . Ne yapmam gerakiyor sizce?

    Şimdiden teşekkür ederim.

  8. MAVİ IŞIK ASLINDA İNSAN BEYNİNİ KANDIRARAK GECE OLMADIĞINI SÖYLER VE BU YÜZDEN BEYİN VÜCUDA UYKU HORMONU SALGILAMAZ.EĞER UYKU SORUNU ÇEKEN VE SÜREKLİ BİLGİSAYAR, TV, AKILLI TELEFON VB. MAVİ IŞIĞIN BULUNDUĞU EKRANLARDA GECE YATMADAN ÖNCE VAKİT GEÇİREN BİRİYSENİZ BU GİBİ UYGULAMALARLA BU SORUNU %50 YE KADAR İNDİRECEĞİNİZE EMİNİM. OKUDUDUĞUNUZ İÇN TEŞEKKÜRLER.

  9. merhaba ben indirdim ama konum bulamıyor. Ne yazarsam yazayım. Where I am ? kısmında sayfa görüntülenemiyor yazısı ile karşılaşıyorum ?

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz