Uçaklarda iPod vaadi havada kaldı

Apple, 14 Kasım 2006'da altı havayoluyla birlikte uçaklarda iPod kullanımını sağlayacak bir sistem duyurdu. Özel bir dock sayesinde iPod sahipleri müziklerini ve videolarını koltuk arkasındaki ekranlarda oynatacaktı. Ama iki havayolu, ortada kesinleşmiş bir anlaşma olmadığını hemen açıkladı.

Duyurudaki şirketler Air France, Continental, Delta, Emirates, KLM ve United'dı. Apple'a göre hepsi 2007'nin ortasından itibaren iPod koltuk bağlantısı sunacaktı. Diğer havayollarının da ardından katılması bekleniyordu. Plan, uçaklardaki klasik film gösterimlerinin ve basılı dergilerin yerini almayı hedefliyordu.

Apple'ın dünya çapındaki iPod ürün pazarlamasından sorumlu başkan yardımcısı Greg Joswiak, basın bülteninde şunları söyledi: “iPod kadar iyi bir yol arkadaşı yok. Yolcular artık uçuş sırasında iPod'larını şarj edebilecek. iPod'daki film ve dizileri koltuk ekranlarında izleyebilecek.”

İlk iPod'u Steve Jobs 23 Ekim 2001'de tanıtmıştı. “Cebinizde 1.000 şarkı” sloganıyla bilinen cihaz, Apple'ın ilk büyük çıkışlarından biri oldu. Sonraki modeller depolamayı artırdı, oyun ve video oynatma özelliği getirdi. iTunes Music Store ile birlikte müzik endüstrisini dijital çağa taşıdı. iPod, iPhone'un da habercisiydi.

KLM ve Air France geri adım attı

Duyurunun hemen ardından küçük bir tartışma çıktı. Air France sözcüsü Reuters'a “Böyle bir ayrıntıyı doğrulamak için çok erken” dedi. KLM sözcüsü de Apple'ın anlattıklarını fazlasıyla erken buldu.

İki şirket de ön görüşmelerin yapıldığını, ama anlaşmanın imzalanmadığını söyledi. KLM temsilcisi şöyle konuştu: “Bunun teknik olarak mümkün olup olmadığını, mali açıdan işe yarayıp yaramayacağını ya da müşterilerin isteyip istemediğini bilmiyoruz.” Apple yine de uçaklarda iPod planına diğer ortaklarla devam edeceğini açıkladı.

Uçaklarda iPod dock'u Zune ile uyuşmadı

Analistler dock'ların etkisini tartıştı. Yolcular havayolunu buna göre seçer miydi? Teoride katılan şirketler, Apple ürünlerinin yarattığı olumlu imajdan, yani “halo etkisinden” pay alabilirdi.

Apple'ın bülteni, iPod için üretilmiş 3.000'den fazla aksesuar bulunduğunu da hatırlatıyordu. Kılıflardan hoparlör sistemlerine uzanan bu liste geniş bir yelpazeydi. Ayrıca 2007'de ABD'de üretilen otomobillerin %70'inden fazlası iPod bağlantısı sunuyordu.

Bir başka tartışma, dock'ların Microsoft'un Zune çalarıyla çalışmayacağının ortaya çıkmasıyla başladı. Zune pazarda tutunamadı. Microsoft ürünü 2012'de bıraktı.

Havayollarının sistemi devreye alması da yıllar sürdü. Panasonic Avionics, uçak içi eğlence için eXport adlı iPod bağlantı aracını 2009'da lisanslamaya başladı. Ama sistem filolara ulaştığında iPod'un 30 pinli özel konnektörünün günleri sayılıydı. Apple bu konnektörü 2012'de iPhone 5 ile kaldırdı ve yerine Lightning geldi.

Runway Girl Network'e göre koltukların sertifikası ve üretimi yarım on yıl sürmüştü. Tam sektör eXport'lu koltukları kullanmaya başlarken Apple konnektörü değiştirdi. Otellerdeki dock'lu hoparlörler birkaç yılda nasıl işe yaramaz hale geldiyse eXport'lar da öyle oldu. Bunların çoğu hala uçuyor.

Bugün uçakta Apple cihazları

Bugün yolcular iPad, iPhone ve MacBook'larda video izliyor, kitap okuyor, müzik ve podcast dinliyor. Çoğu bunu kulağında AirPods ile yapıyor. İçecek ücretini Apple Pay ile ödeyenler de var. Dijital biniş kartları iPhone ve Apple Watch'tan okutuluyor.

Bazı havayolları cihaz getirme zahmetini de ortadan kaldırdı. Avustralya'nın Qantas Airways şirketi, Jetstar uçuşlarında 2010'da iPad vermeye başladı. American Airlines ise 2013'te ağır uçuş kılavuzlarını bırakıp iPad'e geçti. Şirket, her yıl 1 milyon doların üzerinde yakıt tasarrufu sağlamayı hedefledi ve tüm kokpitlerine iPad koyan ilk büyük ticari havayolu oldu. Son iPod modeli ise 2022'de üretimden kaldırıldı.